3. sınıf kesirler

Bir bütünden daha az olan miktarları ifade edebilmek için kesirli sayı kısaca kesir kullanılır.

Kesir genel gösterimi Pay Payda

Kesir yandaki gibi pay,payda ve kesir çizgisinden oluşmaktadır.

  1. Bütünün kaç eşit parçaya bölündüğünü gösteren sayıya PAYDA denir.
  2. Eşit parçalardan kaçının alındığını gösteren sayıya PAY denir.
  3. Pay ve paydayı birbirinden ayrıran çizgiyede KESİR ÇİZGİSİ denir.

Birim kesir

Bir bütünün eş parçalarından bir tanesi birim kesirdir.

Aşağıdaki animasyonları göremiyorsanız Chrome'un son versiyonundan sayfayı açmanız gereklidir.

Kesir örnekleri

Bütün ve iki eş parçalı animasyonlu 1.şekil 1 bütün 2.şekil

Yandaki 1.şekil bütün kağıt şerit modelidir.
2. şekilde kağıt şerit modeli 2 eş parçaya ayrılmıştır.Bu parçalardan bir tanesi ikide bir olarak adlanır ve bu birim kesir olur.
Parçaların eş parça olup olmadığı parçalar üst üste konduğunda anlaşılır.

Bütün ve dört parçalı,animasyonlu 1.şekil 1 bütün 2.şekil

Yandaki 1.şekil bütün kağıt şerit modelidir.
2. şekilde kağıt şerit modeli 4 eş parçaya ayrılmıştır.Bu parçalardan bir tanesi dörtte bir olarak adlanır ve bu birim kesir olur.
Parçaların eş parça olup olmadığı parçalar üst üste konduğunda anlaşılır.

İki parçalı,sayı doğrulu 0 1 1 2 Birim kesir =

Yandaki şekilde kağıt şerit modeli 2 eş parçaya ayrılmıştır.Kağıt şerit modelinin tamamı bir bütündür.Bu yüzden sayı doğrusunda 0 ile 1 sayıları arasındadır.Bunun eş parçaları ise ikide bir olarak ifade edilir.Bu eş parçalardan bir tanesi birim kesirdir.

dört parçalı,sayı doğrulu 1 4 Birim kesir =

Yandaki şekilde kağıt şerit modeli bu sefer 4 eş parçaya ayrılmıştır.Kağıt şerit modelinin eş parçaların her biri dörtte bir olarak ifade edilir ve bu ifade birim kesirdir.

Sekiz parçalı,sayı doğrulu 1 8 Birim kesir =

Yandaki şekilde kağıt şerit modeli bu sefer de 8 eş parçaya ayrılmıştır.Kağıt şerit modelinin eş parçaların her biri sekizde bir olarak ifade edilir ve bu ifade birim kesirdir.

Sekizde üç modelleme,sayı doğrulu,animasyonlu 3 8 Gri parça (sekizde üç) büyüklüğünde Birim kesir

Yandaki şekilde üstteki 8 parçalı şekil bütündür.Alttaki gri renkli şekil üstteki bütünün 3 eş parçasından oluşmaktadır ve bunun büyüklüğü bütünün sekizde üçü kadardır.
Üstteki renkli şekil sorularda karşılaşabileceğiniz gösterim şeklidir.Üstteki gösterim ile anlaşılması gereken büyüklük ise alttaki gri renkli şekildir.

Sekizde beş modelleme,sayı doğrulu,animasyonlu 5 8 Gri parça (sekizde beş) büyüklüğünde Birim kesir

Yandaki şekilde üstteki 8 parçalı şekil bütündür.Alttaki gri renkli şekil üstteki bütünün 5 eş parçasından oluşmaktadır ve bunun büyüklüğü bütünün sekizde beşi kadardır.
Üstteki renkli şekil sorularda karşılaşabileceğiniz gösterim şeklidir.Üstteki gösterim ile anlaşılması gereken büyüklük ise alttaki gri renkli şekildir.

Dörtte üç modelleme,sayı doğrulu,animasyonlu 3 4 Gri parça (dörtte üç) büyüklüğünde Birim kesir

Yandaki şekilde üstteki 4 parçalı şekil bütündür.Alttaki gri renkli şekil üstteki bütünün 3 eş parçasından oluşmaktadır ve bunun büyüklüğü bütünün dörtte üçü kadardır.
Üstteki renkli şekil sorularda karşılaşabileceğiniz gösterim şeklidir.Üstteki gösterim ile anlaşılması gereken büyüklük ise alttaki gri renkli şekildir.

On parçalı sayı doğrusu,birim kesir 1 10 Birim kesir =

Yandaki şekilde sayı doğrusunda iki sayı arası 10 eş parçaya ayrılmıştır.Bunun eş parçalar onda bir olarak ifade edilir.Bu eş parçalardan bir tanesi birim kesirdir.

Nesne topluluklarında birim kesir miktarı

Birden fazla nesnenin bulunduğu grubun birim kesir miktarını bulabilmek için nesnenin sayısı verilen kesirin paydasındaki sayıya ( kesir çizgisinin altındaki sayı ) bölünür.Bulunan sayı nesne topluğunun birim kesir miktarıdır

  1. 24 defterin 1/4 nü ( dörte birini ) bulabilmek için 24 ÷ 4 işlemi yapılmalıdır.Bulunan 6 sayısı 24 defterin dörtte biridir.
  2. 14 kitabın 1/2 sini ( ikide birini ) bulabilmek için 14 ÷ 2 işlemi yapılmalıdır.Bulunan 7 sayısı 14 kitabın ikide biridir.
  3. 36 sıranın 1/3 ü ( üçte birini ) bulabilmek için 36 ÷ 3 işlemi yapılmalıdır.Bulunan 12 sayısı 36 sıranın üçte biridir.
ÇÖZÜM Yayınları Martı Okul Yayınları Beyaz Kalem Eğitim Vadisi ÇÖZÜM Eğitim Kurumları